Lời xin lỗi đổi nỗi oan 2 năm “nằm khám”
Tại trụ sở UBND phường Giảng Vơ, Ba Đ́nh, Hà Nội sáng 23/7, đại diện cơ quan công tố tỉnh Bắc Giang đă tổ chức buổi công khai xin lỗi với anh Dương Phúc Thịnh (SN 1959, nhà số 10, ngơ 112, phố Ngọc Khánh, phường Giảng Vơ) - một người bị hàm oan trong vụ án.
8 nghi phạm trong vụ án bị cáo buộc gây ra hàng loạt vụ trộm cắp tượng, cổ vật trong nhiều đ́nh, chùa trên địa bàn tỉnh Bắc Giang trong khoảng thời gian tháng 6/2001 và tháng 6-7/2003. Tổng số có 27 tượng và cổ vật bị đánh cắp, giá trị ước tính gần 6 tỷ đồng.
Nguyễn Quư Đoan (tức tiểu Thích Đạo Sơn) được coi là bị can “đầu vụ”, người bị khởi tố, bắt giam đầu tiên. Sau khi bị bắt, Đoan đă khai nhận tham gia 7 vụ trộm cắp và “x́” ra “đồng bọn”.
Các bị can bị truy tố, cáo buộc về tội “Trộm cắp tài sản” trong đó bị can Dương Đức Thịnh bị quy kết đă thuê và lái xe chở đồ trộm được từ Bắc Giang về Hà Nội, Hà Tây, “đổ mối” cho một số chùa để tiêu thụ.
Trong suốt thời gian bị tạm giam hơn 2 năm, trải qua 4 phiên toà, không đủ chứng cứ buộc tội những người bị truy tố, 8 bị can được đ́nh chỉ điều tra, xác định bị hàm oan.
Trước khi được “giải oan”, bị can Phan Hữu Hường, một nhà sư, đă chết trong trại giam Kế (Bắc Giang), được kết luận là do bị bệnh. Những người khác sau đó đều nhất loạt tố cáo tại các phiên xử công khai là đă bị tra tấn, nhục h́nh, ép cung…
Phiên toà mở lại lần thứ 4 (tháng 6/2006), TAND tỉnh Bắc Giang đă tuyên cả 8 bị cáo đều vô tội và trả tự do.
Sau hơn 2 năm, kể từ ngày được xác định bị oan, anh Dương Phúc Thịnh hôm nay mới được “xóa án tích” công khai ở cộng đồng, nơi cư trú. Phó viện trưởng VKSND tỉnh Bắc Giang, Vũ Mạnh Thắng công bố: “Ông Dương Phúc Thịnh là người đă bị khởi tố oan sai kể từ ngày 17/4/2004 (ngày CQĐT - CA tỉnh Bắc Giang quyết định khởi tố bị can, bắt tạm giam)”.
Người đại diện cơ quan công tố khẳng định, việc khới tố oan sai là do sơ suất của cơ quan thực thi pháp luật của cơ quan tố tụng tỉnh Bắc Giang nói chung và VKSND tỉnh Bắc Giang nói riêng. Thiếu sót này đă gây ra tổn thất về tinh thần và vật chất với anh Thịnh.
VKSND tỉnh Bắc Giang cũng cho biết đă công khai cải chính việc khởi tố oan sai với anh Thịnh trên báo Nhân dân và Hà Nội Mới.
Ông Thắng đưa ra lời xin lỗi với anh Dương Đức Thịnh, thay mặt VKSND tỉnh Bắc Giang. Đại diện cơ quan công tố tỉnh bày tỏ ư mong nhận được sự cảm thông của anh với thiếu sót của cơ quan tố tụng tỉnh Bắc Giang.
Viện phó VKSND tỉnh cũng hứa, sau buổi xin lỗi công khai này, Viện sẽ tiếp tục thực hiện phần trách nhiệm của ḿnh theo quy định của Nghị quyết 388 của UB Thường vụ Quốc hội về việc bồi thường thiệt hại đối với người bị oan sai.
Ngày trở về tay trắng và cuộc “mặc cả” 20 triệu đồng
Buổi xin lỗi công khai kết lại cũng đă được tổ chức sau rất nhiều thời gian chờ đợi, rất nhiều yêu cầu của anh Dương Phúc Thịnh. Người đàn ông đă gần qua tuổi 50 không c̣n một người thân để cùng chia niềm vui ngày được phục hồi danh dự.
Dương Phúc Thịnh từng công tác tại Học viện Quốc pḥng, trước khi bị bắt anh đang là một nghệ nhân làm cây cảnh, gia đ́nh đuề huề, sung túc. Hơn 1000 ngày bị khởi tố oan, khi được tuyên trắng án, trở về thành ra tay trắng. Bố chết khi Thịnh bị tạm giam. Trở về gia đ́nh, nỗi ám ảnh khi bị cùm trói, sinh hoạt ngay bên cạnh một bệnh nhân AIDS giai đoạn cuối, lở loét đầy ḿnh khiến anh xa lánh, không dám gần gũi vợ con. Không thể sống tiếp cuộc sống đầy mặc cảm của người chồng mất cả khả năng “đàn ông”, vợ Thịnh đă quyết định ra đi.
Không gia đ́nh, không người thân, không một xu dính túi, không c̣n chỗ làm, không c̣n công việc… anh Thịnh chỉ mong bắt nhịp lại với cuộc sống từ những đồng tiền được bồi thường oan sai.
“Hôm nay coi như ngày khai sinh lần nữa của tôi” - người đàn ông mái tóc đă bạc quá nửa rớm nước mắt thốt lên. Anh thoáng nhăn mặt khi nhắc tới bà Lê Thị Vân - tổ trưởng tổ dân phố số 64; anh Trần Văn Phúc - công an phường Giảng Vơ, những người đă chứng kiến việc khởi tố, khám nhà, bắt giam ḿnh hơn 4 năm về trước.
Phát biểu trong buổi được công khai xin lỗi, anh Thịnh cũng thẳng thắn đưa ra các đề nghị VKSND tỉnh Bắc Giang phải tích cực nhận sai và sửa sai, phia tích cực giải quyết vấn đề đền bù, giúp anh sớm trở lại cuộc sống.
Theo thông tư số 04 ngày 22/11/2006, VKSND tỉnh Bắc Giang mới thống nhất trả phần bồi thường danh dự (đây là khoản cứng quy định bắt buộc, không thể thương lượng), c̣n khoản bồi thường thiệt hại về thu nhập trong thời gian bị giam giữ đến nay vẫn trong t́nh trạng bất nhất. Đă 4 lần thương lượng với anh Thịnh, VKSND tỉnh Bắc Giang vẫn chỉ giữa quan điểm, lao động của một nghệ nhân như anh không khác lao động của một ô-sin, giúp việc gia đ́nh.
Theo đó, thu nhập của anh Thịnh được đề nghị là 24.545đ/ngày. Với cách tính này, 2 năm nằm khám của anh được “quy đổi” bằng gần 20 triệu đồng. “Viện phải có một cái nh́n thực tế, không thể theo quan điểm bồi thường “đổ đồng” kiểu chú tiểu cũng như hoà thượng, người không công ăn việc làm cũng như người nghệ nhân. Cũng chỉ có thể bù đắp cho chúng tôi một phần nào, sao đền bù được cho chúng tôi tất cả, nỗi nhục nhă, đau đớn, tan nát gia đ́nh…” - anh Thịnh không giấu vẻ bức xúc trong giọng nói.
Người được xin lỗi cũng công bố đă làm đơn khởi kiện ra TAND quận Ba Đ́nh để đ̣i công bằng cho ḿnh.
Theo P.Thảo (Dân trí)
