|
Ngày 2/5, một tờ báo tại TP.HCM đưa tin chợ Bến Thành sẽ được đập để xây dựng thành trung tâm thương mại cao tầng trong năm 2009. Thông tin này khiến nhiều người dân TP xôn xao.
Chưa có phương án chính thức
Tiếp xúc với PV, ông Trần Vĩnh Tuyến, Phó Chủ tịch UBND quận 1, tỏ ra bất ngờ trước thông tin trên. Ông Tuyến cho biết: Chủ trương cải tạo chợ Bến Thành đă có từ lâu. Quận đă đưa ra “đề bài” như trên để các chủ đầu tư có khả năng tự do t́m hiểu, khảo sát và lập phương án.
“Chủ đầu tư có thể đề nghị cải tạo, nâng cấp, sửa chữa hay xây dựng mới đều được. Tuy nhiên, việc xây dựng phải giữ nguyên nét kiến trúc cũ. Những đặc điểm đặc trưng như mười sáu cửa chợ, ngọn tháp cao ở cửa Nam, nhà lồng chợ, thiết kế mái, kiểu ngói... th́ phải làm nguyên kiểu cũ, có thể dùng vật liệu mới nhưng không được thay đổi h́nh dáng, kiểu kiến trúc và nét riêng của chợ. Chủ đầu tư có thể khai thác thêm công năng mới nhưng phần kiến trúc trên mặt đất th́ không được thay đổi. Chợ mới phải bảo đảm thông thoáng, vệ sinh, hiện đại hơn chợ cũ về cách bố trí kinh doanh. Đặc biệt, phải tái bố trí kinh doanh cho 100% tiểu thương đang kinh doanh” - ông Tuyến khẳng định.
|
Đầu tiên, chợ Bến Thành nằm sát ven sông - một bến nước của thành Gia Định cũ. Sau đó, chợ dời về vị trí kinh lấp (nay là đường Nguyễn Huệ). Vị trí hiện nay là lần di chuyển thứ hai.
Chợ Bến Thành hiện nay được xây trên một cái ao śnh lầy có tên là Bồ-rệt (marais Boresse). Chợ được khánh thành vào tháng 4/1914. Diện tích xây dựng ban đầu là 12.000 m2, mặt chính hướng ra bùng binh Quách Thị Trang. Năm 1944, chợ bị máy bay đồng minh ném bom làm hư hại nặng nề. Năm 1950, chợ được trùng tu lại. Tháng 7/1985, TP bắt đầu cải tạo và sửa chữa chợ, trong đó giữ nguyên dáng vẻ phía trước cùng với tháp đồng hồ. Chợ được cải tạo hoàn thành ngày 25/8/1985 và được đưa vào sử dụng đến nay.
Chợ Bến Thành được xem là biểu tượng của TP.HCM. |
Đến nay, nhiều chủ đầu tư đă tŕnh phương án nhưng UBND quận 1 chưa chấm được phương án nào. Theo ông Tuyến, phần dưới mặt đất chợ Bến Thành có thể xây thêm được ba, bốn tầng hầm để kết nối với nhà ga metro số 1 (dưới Công trường Quách Thị Trang).
Hiện tại, dự án cải tạo, nâng cấp chợ Bến Thành mới dừng lại ở giai đoạn chấp thuận cho nhà đầu tư khảo sát và quận lắng nghe những phương án, ư kiến góp ư. Khi có phương án nào vừa ư th́ quận sẽ tŕnh UBND TP và các sở, ngành có liên quan.
Chờ thông tin từ quận
Sáng qua, nhiều tiểu thương của chợ Bến Thành cho biết họ chưa nhận được thông tin chính thức nào từ ban quản lư chợ hay UBND quận 1.
Bà Phạm Thị Kim Hoa, chủ sạp bán hoa tươi Kim Hoa ở cửa Bắc chợ Bến Thành, cho biết: “Tôi cũng chỉ nghe đồn về việc xây dựng chợ mới chứ chưa nghe một nguồn tin nào đáng tin cậy. Trước đây, một số người nước ngoài đến khảo sát, đo vẽ nên bà con tiểu thương có hỏi chuyện. Họ nói khảo sát để xây chợ mới. Sửa chữa chợ là cần thiết v́ mấy năm nay mái nhà lồng chợ đă hư mục, mỗi lần mưa bị dột. Tuy nhiên, cần giữ lại kiến trúc đặc trưng của chợ Bến Thành. Chúng tôi mong được sắp xếp chỗ buôn bán ổn định trong chợ mới”.
Chợ Bến Thành được xây dựng từ đầu thế kỷ 20. Hiện nay, toàn bộ mái ngói của chợ cũ đă được thay bằng tôn giả ngói. Diện tích chợ được tận dụng tối đa, phía cửa Bắc được làm thêm để tăng diện tích kinh doanh. Bốn phía chợ cũng bị che kín để tăng diện tích kinh doanh cho tiểu thương nên chợ mất đi yếu tố “mở” của một ngôi chợ vùng nhiệt đới. Chưa kể lối đi giữa các sạp bị thu nhỏ, không an toàn về pḥng chống cháy nổ. Chợ Bến Thành rộng 13.000 m2, có 1.437 sạp, mỗi sạp có từ một đến ba tiểu thương kinh doanh.
Ông Trần Vĩnh Tuyến khẳng định: Khi chọn được phương án cải tạo chợ th́ UBND quận sẽ chính thức thông báo cho tiểu thương. Quận sẽ lấy ư kiến HĐND quận và tiểu thương về địa điểm bố trí kinh doanh tạm và phương án tái bố trí kinh doanh trong chợ.
“Chợ mới phải tốt hơn, hiệu quả hơn và có lợi hơn cho tiểu thương th́ quận mới chấp nhận. Các tiểu thương nên chờ thông tin chính thức từ UBND quận chứ đừng nghe thông tin từ bên ngoài rồi hoang mang”.
|
Nhà văn Sơn Nam: Đừng làm cho chợ Bến Thành xa lạ, trịch thượng!
Chợ Bến Thành thuộc loại chợ hạng A. Nó hơn các chợ khác như Phú Nhuận, Tân Định, Chợ Lớn... về mặt văn hóa v́ ra đời rất sớm, có đủ các món hàng thượng vàng hạ cám; về mặt tiện lợi v́ dễ kiếm t́m, mua bán mau lẹ... Nó ăn khách ở cái hồn văn hóa của nó. Khách tới đây ngoài việc mua hàng c̣n để t́m một chút xô bồ của đời sống thường nhật, một chút cổ xưa trong văn hóa nhiều đời để lại. Họ vào đó để đứng giữa những tiếng ồn ào, va đập để đặt mua một món hàng, may một cái áo dài...
Nếu đập đi hay trùng tu th́ liệu tŕnh độ kiến trúc của nước ta có đủ để làm cho nó có nét vừa hiện đại vừa cổ kính như lâu nay không? Nếu làm được th́ nên làm, c̣n nếu không th́ nên mời người có tay nghề trùng tu kiến trúc văn hóa ở các nước nghiên cứu văn hóa Việt Nam, văn hóa Sài G̣n đến làm. Tôi sợ nhất một điều là sau khi xây mới hay trùng tu, chợ Bến Thành sẽ trở thành một cái chợ xa lạ, trịch thượng và... chói lóa.
PGS-TS Phan An: Cần giữ lại nét kiến trúc và văn hóa chợ Bến Thành
Nhắc đến Hà Nội, người ta nhắc đến Hồ Gươm, chợ Đồng Xuân; nhắc đến TP.HCM, người ta nhắc đến cảng Nhà Rồng, chợ Bến Thành. Chợ Bến Thành đă đi sâu vào tâm thức và nhận thức của người Sài G̣n. Nó mang tính chất lịch sử và văn hóa bởi nó gắn với lịch sử phát triển của TP. Chúng ta nên đối xử với các chợ như thế nào trong quá tŕnh đô thị hóa? Để nó xuống cấp, cũ kỹ th́ không được nhưng đập bỏ th́ có nên không?
Chợ Bến Thành là một trung tâm thương mại gần như sớm nhất của cả nước nhưng qua bao nhiêu thời gian nó vẫn luôn giữ được cái phong thái của riêng ḿnh. Việc xây mới hay trùng tu phải làm cho nó khang trang, hiện đại nhưng đồng thời vẫn giữ được cốt cách của chợ Bến Thành lâu nay. Muốn vậy phải có hai yếu tố để đáp ứng điều đó. Một là phải giữ nét kiến trúc cũ của chợ Bến Thành với cái tháp có gắn đồng hồ, các cổng chợ... đă in vào tâm trí nhiều người bao đời nay. Hai là văn hóa chợ gồm văn hóa ứng xử, cung cách bán hàng, cách bày hàng do các tiểu thương tạo nên... |
Theo Pháp luật TP.HCM, VTC News
|