Múa giă gạo trong lễ hội Hang Bua.

(HNM) - Mường Chai - Châu Thuận - Quỳ Châu - Nghệ An vùng đất của mây sớm sương chiều, phong cảnh đẹp đến mê đắm ḷng người với bao huyền thoại, kỳ tích.

“Cổng trời” trên dốc Kèm Kho

Con đường vào Mường Chai hầu hết đă được trải nhựa chạy dài dưới thung lũng, ngoằn ngoèo uốn lượn trong sương mây, xe như lướt trên dải lụa mềm. Anh Trung, cán bộ huyện tâm sự: “Trước đây đường vào Mường Chai thật khó đi, phải theo dấu chân nai, chân hoẵng, vạch lá rừng mà đi. Người ta ví Mường Chai như một ốc đảo biệt lập với thế giới bên ngoài, người dân quanh năm nghèo đói, mù chữ”.

Ấy vậy mà, chỉ vài năm trở lại đây, từ khi con đường dẫn lên Mường Chai hoàn thành, vùng ốc đảo này như bừng sáng, cuộc sống mới nhanh chóng đổi thay nơi bản nghèo... Mải nói chuyện, xe chúng tôi đến một con dốc dựng đứng phía trước mắt, anh Trung nói: “Đây là dốc Kèm Kho, dân bản gọi là “cổng trời”. Thế núi thật đắc địa, từ đây có thể bao quát hết cả đất Mường Chai, phía dưới là san sát bản làng, những mái nhà sàn nhỏ nhoi ch́m trong sương mây. Xuống chân dốc Kèm Kho chúng tôi thấy Mường Chai bỗng lọt thỏm giữa ba bề bốn bên là núi đá giăng thành.

Chủ tịch xă Vi Thị Duyên  cho biết, ngoài hơn 200 ha đất màu, xă c̣n có trên 100 ha lúa nước, chủ yếu sử dụng giống lai, mấy năm nay liên tiếp được mùa, bà con không c̣n phải lo cái ăn. Cái đói tạm thời lùi lại phía sau, bà con bắt đầu phát triển chăn nuôi ḅ thịt, lợn. Nhiều hộ gia đ́nh đă  có mức thu nhập trên 40 triệu đồng/năm.

Phụ nữ dân tộc Thái ở Mường Chai.

Xă “du lịch”

Đêm Mường Chai, ánh trăng hắt xuống thung lũng đẹp đến nao ḷng. Trai gái vẫn tay trong tay điệu x̣e, chóe rượu cần vơi rồi lại đầy. Chủ tịch xă Vi Thị Duyên vít cần rượu, rồi rôm rả: “Mường Chai đang phấn đấu trở thành xă du lịch, mai này du lịch sẽ là mũi nhọn kinh tế. Trong hơn 20 điểm du lịch của Quỳ Châu th́ Mường Chai được coi là hấp dẫn nhất. Bên cạnh những cảnh đẹp về núi non hùng vĩ, Mường Chai có hệ thống hang động phải nói là tuyệt mỹ. Trong đó có hang Thẩm Ồm, đây là di chỉ khảo cổ học, cách đây trên 20 vạn năm từng có người vượn sinh sống, là nơi lưu giữ nhiều tầng văn hóa của người Việt cổ. Cùng với lễ hội Hang Bua hằng năm, hang Thẩm Ồm trở thành điểm du lịch được nhiều du khách đến tham quan”. Theo Chủ tịch Duyên th́ hang Thẩm Ồm có thể đốt đuốc đi hai ngày chưa hết. Mà cũng thật huyền ảo khi đi chừng nửa ngày đường trong ḷng hang, ta sẽ gặp những con suối, từng đàn cá lội tung tăng, những trảng cát phẳng mịn với những ngách như ngách Tôn Thạt, hang Diêm Vương, hang Voi... Ngoài ra, nếu đứng từ đỉnh Kèm Kho nh́n xuống, du khách c̣n có thể chiêm ngưỡng những thung lũng đá vôi như dăy Pù Tôn, Pù Minh Phương trùng điệp trong sương mây, phía dưới là thác nước Khe Chai tung bờm trắng xóa.

Đi bè nứa, thưởng thức cá nướng Khe Chai, vào thăm nhiều bản làng cổ kính với những làng nghề truyền thống đan lát, dệt thổ cẩm, những ngôi nhà sàn cổ cao to có hàng trăm năm tuổi... chắc chắn sẽ là chuyến du lịch hấp dẫn với nhiều du khách. Chưa kể là Mường Chai c̣n gắn với sự tích của đền Chín Gian (Quế Phong), với bề dày truyền thống lịch sử ngay tại hang Voi chính là nơi Lê Lợi luyện tập đội nghĩa quân tinh nhuệ để góp phần làm nên “Trận Bồ Đằng sấm vang chớp giật”. Và để khơi dậy tiềm năng của mảnh đất nhiều huyền thoại, chính quyền xă Mường Chai đă định hướng được một số tua du lịch để hút khách. Và để làm được việc đó, hầu hết tuyến đường đă được nhựa hóa, điện đă được thắp sáng các bản làng.

Tuy nhiên, để làng du lịch thành hiện thực, cần phải có thời gian để xây dựng thật chi tiết cùng với sự quy hoạch đồng bộ của huyện, sự quan tâm của Nhà nước để đầu tư nâng cấp giao thông, hệ thống điện chiếu sáng trong và ngoài hang, đội ngũ tiếp tân, phục vụ du khách được đào tạo cơ bản, đặc biệt là xây dựng khu nhà nghỉ, khu bán hàng lưu niệm... Hy vọng trong thời gian không xa, Mường Chai sẽ thêm khởi sắc khi các dự án du lịch được khởi động, du khách biết đến một Mường Chai thơ mộng và mến khách.   

Văn Trường

Báo Nghệ An