Công nhân các Khu công nghiệp, Khu chế xuất (KCN, KCX) vốn đă eo hẹp về thu nhập, giờ càng ngày càng trăn trở, lao đao với t́nh h́nh vật giá leo thang.
Đi làm, về nhà xin… gạo
Vừa đi chợ về, thả bó rau muống, Ngô Thị Quyên (Quảng Nam) chán nản: “Tụi em chưa thấy khi nào đời sống khó khăn như bây giờ”. Vào làm tại Công ty M.M. Đà Nẵng được gần 2 năm nay, lương của Quyên hơn 1 triệu/tháng, nhưng trừ hết các khoản, em chỉ c̣n nhận được khoảng 8 trăm ngàn đồng. Trong khi đó, tiền pḥng, điện, nước đă gần 400 ngàn. Với t́nh h́nh giá cả leo thang như hiện nay, để tiếp tục “được” làm công nhân, hằng tháng Quyên phải về quê lấy gạo, mắm muối của gia đ́nh.
Quyên tâm sự: “Gần nhà như em c̣n có nơi “tài trợ” chứ mấy người xa quê như Hà Tĩnh, Quảng B́nh tội lắm. Ngày nào đi làm về cũng chờ cho trời tối hẳn mới ra chợ mua đồ ế cho rẻ”.
Nhiều doanh nghiệp làm ăn khó khăn cũng tiến hành chính sách “thắt lưng, buộc bụng”, và họ “thắt” luôn vào khoản lương, phụ cấp của các công nhân. Một công nhân xin giấu tên, làm việc tại một công ty chuyên sản xuất veston xuất khẩu sang Hàn Quốc ở KCN Ḥa Khánh (Đà Nẵng) cho biết: “Lương của em khoảng 900 ngàn đồng/tháng. Mà phải làm thêm ca và thêm giờ, trong lúc lương cũng không tăng thêm được là bao. Bữa cơm trưa do công ty đài thọ khoảng 6.000 đồng chỉ có cá ươn và “canh đại dương”. Ốm đau muốn nghỉ phải báo trước và rất ít khi được công ty cho nghỉ. Không chịu được “nhiệt”, một số công nhân ở KCN đă xin nghỉ việc”.
Lư Ngọc Kiều (Bạc Liêu) cùng bạn gái đến Đà Nẵng làm việc cho công ty sản xuất đồ chơi. Giờ th́ cả hai đă nghỉ việc v́ lương không đủ sống, trong khi giá cả tiêu dùng tăng chóng mặt. Kiều nói: “Thà thất nghiệp chứ tụi em không bám trụ được nữa, tiền đă không có c̣n bị người ta la mắng”. Cả hai vô tư khoe đă từng tham gia buổi đ́nh công phản đối công ty: “Vui lắm!”.
Hiền một nữ công nhân tại KCN Hoà Khánh than: “Khó khăn trăm bề như hiện nay bọn em chỉ biết nước về quê thôi. Đời công nhân như nước chảy bèo trôi, sau này biết ai lấy…”.
Trước cổng một công ty cổ phần thuộc KCN Ḥa Khánh, một nhóm công nhân đang nằm ngồi vật vờ dưới bóng cây. Anh Nguyễn Lộc (Quảng Nam) cho biết anh mới vào làm việc ở công ty gần 3 tháng nhưng đă tính chuyện nghỉ việc. Công ty công việc không ổn định, hàng lúc có lúc không nên lương công nhân cũng rất thấp. “Lương người cao nhất trong công ty khoảng 1 triệu/tháng, có người chỉ có 500 ngàn. Lương như thế sống làm sao nổi chứ!”.
Canh cánh nỗi lo tiền nhà
Nguyễn Thị Huệ (Quảng B́nh) làm cho một công ty chế biến và xuất khẩu lâm sản, liệt kê: “Lương tháng có tăng ca cũng chưa tới một triệu đồng; trong khi đó tiền pḥng trọ hết 300 ngàn, điện nước, ăn ở, sinh hoạt mất trên 300 ngàn nữa; chưa kể các khoản chi tiêu khác”.
Căn pḥng trọ của Huệ nằm sâu tít trong một con hẻm nhỏ trên đường Nguyễn Lương Bằng, chỉ rộng chừng 4m2. Huệ cho biết em c̣n may chán v́ thuê được pḥng trọ giá rẻ. Nhiều bạn ở nhà 4-5 trăm ngàn, tiền lương không đủ tiền nhà.
Ngoài chuyện tiền bạc c̣n nỗi lo về an ninh trật tự. Cách đây mấy tháng, khoản tiền tiết kiệm hơn 2 triệu đồng của Huệ đă bị kẻ gian vào nhà khoắng sạch. Huệ kể nh́n thấy trộm cũng không dám la v́ sợ bị trả thù, ở đây các công nhân làm ǵ có ai bảo vệ.
Một con số thống kê cho thấy, số công nhân các KCN, KCX phải thuê nhà chiếm tới 72,7%, hầu hết là thuê nhà trọ tư nhân - không đảm bảo điều kiện sống và ANTT; số c̣n lại may mắn có nhà gần nơi làm việc hoặc được ở nhờ nhà người quen.
Lương tăng 1, giá tăng 10
Theo Sở LĐ-TB&XH Đà Nẵng, mức thu nhập b́nh quân hiện nay của người lao động là khoảng 1,2 triệu đồng/tháng. Nh́n chung thu nhập có tăng so với năm trước, một phần do nhà nước điều chỉnh mức lương tối thiểu, phần khác do doanh nghiệp cũng có chính sách điều chỉnh tăng lương hàng năm để giữ chân người lao động. Song mức tăng thu nhập trong các KCN thấp, không đáng kể so với chỉ số tăng giá cả sinh hoạt.
Ngoài ra, hầu hết các doanh nghiệp chưa xây dựng thang, bảng lương theo quy định với nhiều lư do. Đến nay, tính riêng các doanh nghiệp FDI trong KCN ở Đà Nẵng th́ mới có 7 doanh nghiệp đăng kư thang bảng lương đă được chấp thuận và một số doanh nghiệp có thang bảng lương nhưng không đăng kư.
Các doanh nghiệp FDI sử dụng nhiều lao động chưa qua đào tạo hoặc tay nghề thấp, lao động trẻ, lao động nữ, những người mới tham gia thị trường lao động nên mức lương và phụ cấp không nhiều. Mức lương của người lao động làm việc lâu năm, tay nghề cứng cũng không cao hơn là mấy, chưa khuyến khích được người lao động ở lại với doanh nghiệp.
Chính v́ nỗi vất vả cơm áo mà tại các KCN, KCX thường xuyên xảy ra đ́nh công, lăn công; hàng loạt công nhân bỏ việc; công ty năm nào cũng phải tuyển nhân sự mới để bù cho những người đă ra đi. Tiến sĩ Nguyễn Hữu Cát, Vụ trưởng Vụ Xă hội - trong cuộc khảo sát về t́nh h́nh đời sống của người lao động ở các KCN, KCX trên địa bàn thành phố Đà Nẵng - nhận định: Tính chiến lược về tuyển dụng, đào tạo, sử dụng và đăi ngộ người lao động ở hầu hết các doanh nghiệp trên địa bàn là chưa có.
Người sử dụng lao động phải điều chỉnh chính sách cho người lao động, không những cho phù hợp với pháp luật mà c̣n phải nâng cao chế độ về lương thưởng; đồng thời đ̣i hỏi các cơ sở đào tạo nghề cần phải có kế hoạch đào tạo, dạy nghề cụ thể, sát với nhu cầu thực tế. Các ngành chức năng ở địa phương cũng cần quan tâm và phối hợp chặt chẽ hơn nữa để cùng doanh nghiệp tạo cho người lao động có cuộc sống ổn định hơn…
|
Theo thống kê, đến nay trên địa bàn TP Đà Nẵng đă h́nh thành và phát triển được 6 KCN, thu hút 259 dự án đầu tư. Cùng với đó là lực lượng lao động đến làm việc tại các KCN, KCX trên địa bàn TP ngày càng tăng cao. Năm 2003 có hơn 28 ngh́n lao động, đến năm 2007 tăng lên hơn 42 ngh́n.
Khảo sát của Sở LĐ-TB&XH Đà Nẵng, cuối năm 2007, người lao động chi tiêu hàng tháng hết khoảng 70-73% tổng thu nhập. Riêng tiền thuê nhà ở, đa số người thuê nhà chỉ chấp nhận giá thuê từ 400.000 đồng trở xuống. Trong số rất ít ngành nghề, số tiền mà một người tiết kiệm được tối đa là 1,5 triệu đồng, c̣n lại đa số dưới 0,5 triệu, nhiều trường hợp lao động không để dành được đồng nào cho gia đ́nh. |
Theo Minh San (Dân trí)
.gif)
.gif)
