Chi trả lương hưu qua ATM sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho mỗi cán bộ hưu trí. Ảnh: L Tâm

(HNM) - Thực hiện sự chỉ đạo của UBND thành phố Hà Nội, từ 2 tháng nay, cơ quan BHXH Hà Nội đă phối hợp với Sở LĐTB&XH Hà Nội chỉ đạo BHXH các quận, huyện thực hiện chi trả lương hưu, trợ cấp BHXH tại các phường, xă, thị trấn.

Theo phương thức này, định kỳ từ ngày 5 đến ngày 10 hàng tháng, cán bộ hưu trí sẽ trực tiếp đến nhận lương hưu cùng một số chế độ hưu trí khác tại trụ sở UBND phường, xă. Xung quanh vấn đề này, nhiều cán bộ hưu trí đă có những phản ứng gay gắt v́ chưa được giải thích cụ thể.

Những băn khoăn

Phản ánh về những khó khăn trong việc thực hiện chi trả lương hưu theo phương thức mới, ông Vũ Hiền, cán bộ hưu trí  phường Liễu Giai, quận Ba Đ́nh, Hà Nội cho rằng, nếu trước đây, chỉ cần 1 cán bộ hưu trí có thể nhận lương cho nhiều người trong tổ, trong cụm th́ nay ai cũng phải đến nhận trực tiếp tại trụ sở UBND phường. Điều này có thể gây khó khăn trong việc đi lại của người cao tuổi v́ sức khỏe yếu, nay ốm, mai đau liệu có trực tiếp đến được UBND phường để nhận lương hưu? Rồi nữa, nếu có đi du lịch, đi thăm con cái ở xa chưa về kịp sẽ nhận lương tại đâu? Ấy là chưa kể, ở nhiều phường, trụ sở chật chội, chỗ ngồi chẳng có các cụ lại phải leo lên leo xuống tận tầng 4, tầng 5. Nếu cho con, cháu hoặc người thân đến nhận lương hưu  th́ lại phải làm giấy ủy quyền, 6 tháng 1 lần, mỗi lần làm ủy quyền lại phải đóng lệ phí xác nhận với mức 10.000đ/lần, gây rất nhiều phiền hà cho cán bộ hưu trí, trong khi đồng  lương hưu vốn đă thấp.

Bên cạnh những phản ánh về công tác chi trả trực tiếp, một số ư kiến khác lại phản ánh, hiện nay việc chi trả lương hưu qua tài khoản cá nhân (thẻ ATM) cũng đang gây nhiều khó khăn cho cán bộ hưu trí v́ khó nhớ các thao tác trên máy, nhất là các cụ cao tuổi. Thêm vào đó, hệ thống rút tiền tự động chưa hoàn thiện, hay có trục trặc hoặc hết tiền, hoặc nuốt thẻ của các cụ; các ngân hàng lại chưa liên thông với nhau khiến việc t́m các trạm rút tiền cũng gặp nhiều khó khăn…

Ông Nguyễn Ngọc Thiện, Giám đốc BHXH Ba Đ́nh: Cách chi trả cũ là không hợp lư và có nhiều rủi ro cho cả cán bộ hưu trí lẫn cơ quan bảo hiểm. Riêng với phương thức chi trả ATM, cơ quan BHXH chỉ khuyến khích cán bộ hưu trí sử dụng chứ không bắt buộc như nhiều người nhầm tưởng. Tuy nhiên, trong quá tŕnh sử dụng, nếu có vướng mắc vẫn có thể yêu cầu cơ quan bảo hiểm quay lại phương thức nhận trực tiếp.

Và giải đáp của cơ quan BHXH

Bà Huỳnh Thị Mai Phương, Phó Giám đốc BHXH thành phố Hà Nội cho rằng, thực tế việc chi trả lương hưu qua phường, xă đă được triển khai, thực hiện tại địa bàn quận Hai Bà Trưng từ hàng chục năm nay. BHXH quận Hoàn Kiếm cũng đă thực hiện phương thức này trên 2 năm. Chỉ tính riêng trong 4 tháng đầu năm, BHXH quận Hoàn Kiếm cũng đă chi trả tại 18 phường trong quận số tiền lên đến hơn 148 tỷ đồng trong tổng số chi hơn 160 tỷ mà không hề có sai sót, mất mát hay khiếu nại. Ngoài ra, 1.955 cán bộ hưu trí tại quận Hoàn Kiếm cũng được nhận lương hưu qua thẻ ATM với số tiền 3 tỷ 634 triệu đồng an toàn, không bị nhầm lẫn. Nhận thấy đây là h́nh thức chi trả có thể khắc phục được nhiều hạn chế, ngày 11-10-2007, UBND Thành phố đă có công văn số 5560 gửi BHXH thành phố Hà Nội về việc tổ chức chi trả lương hưu, trợ cấp BHXH, pháp lệnh người có công và trợ cấp xă hội khác. Theo đó, việc chi trả sẽ được thực hiện thông qua Ban chi trả các phường, xă, thị trấn. Việc này sẽ giúp cơ quan bảo hiểm quản lư đối tượng tốt hơn và quản lư chi trả đúng quy định. Theo thông tin từ cơ quan bảo hiểm, với cách chi trả trước đây, một người đại diện cho tổ dân phố, cụm dân cư có thể nhận lương hưu cho nhiều người, đă từng có trường hợp đánh rơi hàng trăm triệu đồng hoặc  chưa kịp phát lương cho mọi người đă bị mất trộm . Mặt khác, việc chi trả qua đại lư, qua đại diện tổ hưu trí khiến việc quản lư đối tượng không được chặt chẽ và đă từng xảy ra trường hợp cơ quan bảo hiểm trả lương hưu cho người đă chết hàng chục năm trời mới phát hiện ra. Câu hỏi đặt ra là, với những trường hợp như vậy, ai sẽ là người thu hồi tiền chi sai, thu hồi như thế nào và ai sẽ chịu trách nhiệm?

Đứng về phía trách nhiệm, việc chi trả trực tiếp tại phường, xă là hoàn toàn hợp lư và đúng đắn, bởi có sự tham gia bảo vệ của các lực lượng chức năng như công an, dân pḥng. Tuy nhiên, trước những băn khoăn, vướng mắc của các cán bộ hưu trí, cơ quan bảo hiểm cũng thực hiện nhiều biện pháp tháo gỡ, tạo điều kiện để các cụ được nhận lương hưu thuận lợi nhất. Đó là cán bộ hưu trí vẫn có thể  đi xa trong nhiều ngày, sau đó về lĩnh lương hưu của tất cả những tháng chưa lĩnh, nhưng không quá 6 tháng nếu không muốn ủy quyền. Ngược lại, nếu ủy quyền cho người thân, chỉ cần làm giấy ủy quyền và lấy xác nhận tại bất kể phường, xă nào gần nhất, không nhất thiết tại nơi cư trú.

Bảo Nga - Ngọc Hải