Tại một điểm thu gom phế thải mới được xây dựng.

(HNM) - 23 giờ đêm, trụ sở Thanh tra Giao thông công chính (TTGT CC) thành phố tại 75 Tô Hiến Thành vẫn sáng đèn. Đêm nay là phiên trực của Chánh Thanh tra Thạch Văn Sỹ. Không gian rộn ràng với những tiếng bộ đàm không ngừng nghỉ, báo cáo liên hồi về t́nh h́nh mật phục của anh em trên các tuyến phố. Quá 0h, chiếc xe đặc chủng của chỉ huy TTGT lao vào trong màn đêm lặng lẽ.

Từ cuộc chiến không cân sức

Chuyến tuần tra vào đêm trung tuần tháng 5 ấy chỉ phát hiện ra hai trường hợp vi phạm, ít hơn nhiều so với cách đây chưa lâu. Tại băi thu gom phế thải trên đường Bưởi, lái xe Ngọc Hiếu ở Hưng Yên cho biết: “Chẳng c̣n lư do ǵ khiến chúng tôi phải đi đổ vụng trộm nữa khi thành phố đă lập ra nhiều điểm đổ phế thải thuận  lợi như thế này. Cánh xế chúng tôi đă mách nhau thuộc ḷng những địa điểm thu gom mới”. Không chỉ ở khu vực đường Bưởi, băi thu gom vật liệu xây dựng ngay sát hồ Ba Mẫu, khu Vân Nội dù mới đi vào sử dụng nhưng một đêm cũng có hơn trăm lượt xe vào ra.

Cách đây chưa lâu, những “điểm đen” về đổ trộm phế thải dần được h́nh thành trên đê Nguyễn Khoái, đường Bưởi, đường Hoàng Minh Giám, dọc ven sông Tô Lịch khiến người dân hết sức bất b́nh. Trên đê Nguyễn Khoái, xe đổ phế thải chạy rầm rầm cả đêm, người dân cực chẳng đă phải kéo nhau lên đường ḥng ngăn cản mà chẳng ăn thua. Lái xe nếu không bị bắt quả tang sẽ chối bay chối biến, thậm chí c̣n lớn tiếng dọa nạt lại người dân. Ban đầu, khi lực lượng TTGT CC chính thức được giao quyền xử lư th́ cũng vấp phải rất nhiều khó khăn tương tự. Gần đây nhất, vào đêm 25-4, TTGT CC Hà Nội đă bắt quả tang Lê Văn Lực (28 tuổi, trú tại phường Nhân Chính, quận Thanh Xuân, Hà Nội) điều khiển xe ô tô tải 30F-0631 lén đổ đất, bùn xuống đường. Lực lượng chức năng đề nghị kiểm tra, Lực đă bỏ chạy và c̣n lạng lách, chèn xe của Thanh tra. Đến lúc buộc phải đỗ lại, Lực đă nhiều lần mạt sát người thi hành công vụ. Đến khi cảnh sát 113 và công an có mặt th́ Lực chịu về trụ sở Công an huyện Từ Liêm để giải quyết. Từ ngày 25-3 đến nay, TTGTCC đă chuyển sang công an Hà Nội hồ sơ 41 vụ lén đổ phế thải ra nơi công cộng. Hàng chục đối tượng có thể bị khởi tố h́nh sự về các hành vi phạm pháp như chống người thi hành công vụ, hủy hoại tài sản nhà nước...

Trong tuần đầu ra quân thực hiện các giải pháp  bảo đảm vệ sinh môi trường trên địa bàn Thủ đô từ ngày 8-5 TTGT CC thành phố đă kiểm tra xử lư 267 vụ, phạt 67.495.000 đồng. Trong đó có 8 trường hợp lấn chiếm hè đường tập kết kinh doanh vật liệu xây dựng, 76 trường hợp xe ô tô chở vật liệu rời che chắn không bảo đảm để rơi văi ra đường đô thị; lập biên bản tạm giữ 8 xe ô tô đổ trộm đất, phế thải xây dựng ra hè, đường phố, hành lang ATGT và các nơi công cộng; kiểm tra xử lư 183 trường hợp xây dựng ra hè, đường phố, không kư hợp đồng vận chuyển phế thải xây dựng, phạt tiền 34.494.000 đồng....

Đến những  ư  tưởng

Chánh TTGT CC thành phố Thạch Văn Sỹ đưa ra một bảng danh sách dài dằng dặc những công tŕnh đang được thi công trên phạm vi Hà Nội. Danh sách đặc biệt này được coi như cuốn sổ “Nam Tào” nắm giữ t́nh trạng xây dựng của toàn thành phố và khi đă nắm được đầu ra của khối lượng phế thải th́ việc quản lư sẽ chẳng mấy khó khăn, lực lượng TTGTCC hơn 300 người như hiện tại có thể hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Tính đến thời điểm này trên địa bàn Hà Nội đă có 15 điểm tập kết phế thải xây dựng. Đối với những công tŕnh có khối lượng lớn tại các quận nội thành th́ phải đổ tại băi phế thải xây dựng Vân Nội (huyện Đông Anh) và băi Yên Sở (quận Hoàng Mai). 13 điểm c̣n lại nằm trong khu vực nội thành, phục vụ nhu cầu đổ đất, phế thải có khối lượng nhỏ. Ông Sỹ cho biết thêm: “13 điểm đổ chất thải trong nội thành sẽ c̣n thay đổi, tùy thuộc vào t́nh h́nh thực tế của từng khu vực. Trước mắt, tại các điểm đổ nhỏ lẻ này, chúng tôi không thu phí đối với các phương tiện thô sơ và xe nhỏ hơn 2,5 tấn. Việc không thu tiền phí đổ chất thải này có thể coi như Nhà nước đang “mua thói quen” của người dân. Tất nhiên, về lâu dài, Nhà nước không thể “gánh” hết khoản phí này nhưng để tạo một thói quen th́ đây là việc làm cần thiết và tính ra c̣n “rẻ” so với việc xử lư hậu quả của việc đổ trộm phế thải ra đường”.

Để quản lư nguồn chất thải và các phương tiện chuyên chở, Thanh tra Sở GTCC đă xây dựng một biểu mẫu, khi các phương tiện chở phế thải đến điểm tập kết sẽ phải kê khai về nguồn gốc, địa điểm xuất phát, ghi rơ địa chỉ và ước tính khối lượng chất thải. Sau khi nhận được bản kê khai, các Đội Thanh tra sẽ phân công các tổ công tác  quản lư địa bàn phối hợp với UBND và công an phường khảo sát t́nh h́nh thực tế, đánh giá khối lượng của từng công tŕnh. Từ đó, họ sẽ lập bảng thống kê nhằm theo dơi và nắm t́nh h́nh các “nguồn phế thải”. Sở GTCC cũng đă cho in 1,5 vạn tờ rơi, có đầy đủ các thông tin liên quan đến vấn đề đổ chất thải, phế thải xây dựng, công bố 4 số điện thoại đường dây nóng của lănh đạo Thanh tra Sở  nhằm có được thông tin kịp thời từ người dân phản ánh về những trường hợp vi phạm trên địa bàn thành phố. Ông Sỹ khẳng định: “Mặc dù mới thực hiện kế hoạch  này nhưng chúng tôi đă cơ bản kiểm soát được nguồn phế thải trong khu vực nội thành, giảm được đến 90% số vụ việc vi phạm so với thời gian trước”.

Bài, ảnh: Dương Hiệp