(HNMO) - Ủy ban châu Âu (EC) vừa đề xuất thiết lập một “cơ chế đặc biệt để ứng phó nhanh với giá thực phẩm leo thang ở những nước đang phát triển”. Quỹ này trị giá 1 tỷ Euro và sẽ hoạt động trong 2 năm, 2008 và 2009.

Khoản tiền này hỗ trợ thêm cho những quỹ hiện có và sẽ được trích ra từ nguồn tiền chưa sử dụng của ngân sách nông nghiệp thuộc Liên minh châu Âu. Khoản hỗ trợ này sẽ được cung cấp cho những nước đang phát triển có nhu cầu nhất, dựa trên một bộ những tiêu chí khách quan.

Cơ chế này cũng sẽ ưu tiên cho những biện pháp hạ mức thuế để khuyến khích đầu tư có thể thông qua tín dụng nhằm nâng cao khả năng tiếp cận đến những nguyên liệu đầu vào trong nông nghiệp như phân bón và giống, và ưu tiên cho những biện pháp an toàn nhằm nâng cao năng suất trong nông nghiệp.

Khoản hỗ trợ này sẽ được trả thông qua các tổ chức quốc tế, bao gồm cả các tổ chức khu vực. Đề xuất  này nằm trong thủ tục đồng quyết định và Ủy ban hi vọng rằng Hội đồng châu Âu và Nghị viện châu Âu có thể đạt được sự đồng thuận vào tháng 11 để không bị mất đi khoản tiền không sử dụng của năm 2008.

Ông José Manuel Barroso, Chủ tịch Ủy ban châu Âu nói: “Tác động của giá thực phẩm cao là đặc biệt nghiêm trọng đối với những người dân nghèo nhất thế giới. Nó có thể đe dọa tiến tŕnh hướng tới Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ và làm cho căng thẳng ở những nước nghèo như châu Phi trầm trọng thêm. Cơ chế 1 tỷ Euro này nhằm tạo ra sự ứng phó về khả năng cung cấp nông nghiệp nhanh và mạnh. Nó nhằm tăng sản xuất nông nghiệp ở những nước đang phát triển để đối phó với những tác động của giá thực phẩm leo thang. Việc tăng cung này là cần thiết để chống lại giá thực phẩm đang tăng trên toàn thế giới.”

Những nước đủ điều kiện và khoản trợ cấp họ nhận sẽ được lựa chọn dựa trên cơ sở những tiêu chí minh bạch. Thông tin do Lực lượng Đặc nhiệm của UN và các tổ chức quốc tế (chủ yếu là các cơ quan của UN như Quỹ Lương thực thế giới (FAO), Chương tŕnh Lương thực Thế giới (WFP), Ngân hàng Thế giới (World Bank) và Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cung cấp sẽ được sử dụng và thông tin này c̣n được bổ sung bởi thông tin về từng quốc gia do các Phái đoàn Ủy ban châu Âu cung cấp.

Trong khi các nước đang phát triển đều đủ điều kiện nhận hỗ trợ, th́ việc tài trợ sẽ tập trung vào những nước bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi khủng hoảng giá lương thực lên các mặt chính trị và kinh tế-xă hội, có nhu cầu thực thi các biện pháp nhưng lại không có phương tiện và năng lực để tự ứng phó.

Các tiêu chí trong việc lựa chọn các nước bao gồm sự phụ thuộc vào nhập khẩu thực phẩm, lạm phát giá thực phẩm và t́nh h́nh tài chính và xă hội dễ bị tổn thương. Các nguồn tài chính khác đổ vào đất nước từ cộng đồng các nhà tại trợ cũng được đưa ra xem xét cũng như tiềm năng của đất nước trong việc tăng sản xuất nông nghiệp. Cơ chế cũng cho phép các chương tŕnh ở cấp khu vực bao gồm tất cả các nước đang phát triển ở khu vực đó. Các sáng kiến toàn cầu cũng có thể được tài trợ khi được thực hiện thông qua một tổ chức quốc tế và khu vực.

Sự hỗ trợ được chuyển qua các tổ chức quốc tế có thể được áp dụng cho FAO (Chương tŕnh chuyển giao đầu vào khẩn cấp), Quỹ Phát triển Nông nghiệp Quốc tế - IFAD (ví dụ như tài chính nông thôn), UNICEF (dinh dưỡng trẻ em, mạng lưới an sinh dinh dưỡng), WFP (hỗ trợ thực phẩm nhân đạo, mạng lưới an sinh chuyển đổi), ICRC (hỗ trợ thực phẩm) và Ngân hàng Thế giới (quản lư rủi ro dựa trên thị trường, mạng lưới an sinh).

EC hy vọng rằng thủ tục đồng quyết định có thể được hoàn tất trong tháng 11 để cho phép cam kết của quỹ năm 2008 và sự thực hiện vào đầu năm 2009.

L.H