(HNM) - Thực hiện Nghị quyết của Quốc hội về mở rộng địa giới hành chính Hà Nội, quy mô giáo dục Thủ đô sẽ được mở rộng khi đón thêm trọn tỉnh Hà Tây, huyện Mê Linh của Vĩnh Phúc và 4 xă của Ḥa B́nh. Hà Nội mới sẽ không chỉ có 1.029 cơ sở giáo dục như hiện nay, mà là tới gần 2.400 cơ sở, với 1.200.000 học sinh, trên 70.000 giáo viên các cấp học. Nâng cao tŕnh độ dân trí cho Hà Nội mới sẽ là mục tiêu đặt lên hàng đầu của ngành. Để đến được đích ấy, giải pháp hữu hiệu đầu tiên là phải nâng cao chất lượng giáo dục đại trà, bớt đi những khác biệt hiện nay giữa các vùng, miền... 

> Bài 1: Những ư tưởng quy hoạch - V́ một Thủ đô phát triển bền vững, lâu dài

> Bài 2: Xây dựng hệ thống văn bản, chính sách phù hợp với thủ đô Hà Nội (mới) - Khẩn trương điều chỉnh, chủ động thực thi

> Bài 3: Phát triển nông nghiệp, nông thôn theo hướng hiện đại, hiệu quả gắn với bảo vệ môi trường - Hà Nội sẽ là mô h́nh mẫu

Giờ thực hành tin học của học sinh trường THCS Đống Đa. Ảnh: Bích Ngọc

Vài nét chấm phá

Nhiều năm nay, chất lượng  giáo  dục  Hà  Nội luôn đứng trong tốp các địa phương dẫn đầu toàn quốc với những dấu ấn khá rơ nét. Năm học 2007-2008, điểm nhấn của Hà Nội là kết quả trong lĩnh vực giáo dục trung học với tỷ lệ tốt nghiệp THPT 91,87%, xếp thứ 3 toàn quốc. Ngoài ra c̣n có 52 HS đoạt giải quốc gia, 5 HS đoạt giải quốc tế, 2 em được chọn vào đội tuyển thi Olympic Vật lư quốc tế. Với mục tiêu nâng cao chất lượng học tập, nhiều trường đă đầu tư, xây dựng thêm pḥng học, mua sắm trang thiết bị, tạo điều kiện cho 95,24% HS tiểu học, 48,04% HS THCS được học 2 buổi/ngày, tăng gần 10% so với năm học trước.

Với nhiều nỗ lực, năm học qua, Hà Tây cũng đă bước đầu khẳng định ḿnh qua việc siết chặt lại nền nếp, kỷ cương trong công tác thi cử, được dư luận đánh giá cao. Tỷ lệ HS THPT đỗ tốt nghiệp cao hơn năm trước 10%, với 67,39%, song vẫn là một thách thức không nhỏ đối với lănh đạo ngành, với mong muốn chất lượng ngày càng thực chất và toàn diện hơn. Tăng cường đầu tư để xây dựng, mua sắm thiết bị... hằng năm là mục tiêu được Hà Tây đặt lên hàng đầu nhằm tạo mọi điều kiện để thầy dạy giỏi, tṛ học tốt. Trong năm 2007 và 6 tháng đầu năm nay, các trường đă được đầu tư gần 400 tỷ đồng, góp phần nâng số trường được công nhận đạt chuẩn lên 240. Hà Tây đang tích cực triển khai đề án phổ cập giáo dục trung học với tổng kinh phí trên 1.700 tỷ đồng, trong đó chọn 2 đơn vị làm điểm.

Chặng đường tới đích

Sự khác biệt về chất lượng giữa các vùng, miền, đặc biệt khi Hà Tây hợp nhất với Hà Nội, đ̣i hỏi các cấp lănh đạo phải lựa chọn quyết sách, lộ tŕnh phù hợp để thực hiện mục tiêu nâng cao dân trí - cải thiện chất lượng giáo dục đại trà ở mọi nhà trường. Hà Nội, với vai tṛ là đầu tàu, gánh trách nhiệm nặng nề là phải kéo cả “đoàn tàu” ngành Giáo dục Thủ đô mới cùng tiến, nhưng cũng phải thật linh hoạt, biết dựa vào những điểm mạnh của mỗi bên để làm điểm sáng nhân rộng.

Theo Giám đốc Sở GD-ĐT Hà Nội Nguyễn Hữu Độ, để nâng cao chất lượng giáo dục đại trà, vấn đề cần quan tâm trước hết là xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên - yếu tố tiên quyết tới chất lượng giáo dục. Hà Nội có trên 34.000 thầy cô giáo đều đạt chuẩn về tŕnh độ đào tạo, tỷ lệ trên chuẩn cao, nhiệt huyết với nghề, cơ bản đáp ứng yêu cầu đổi mới dạy học. Hà Nội có Chỉ thị 35 của Thành ủy, Kế hoạch 79 của UBND thành phố về xây dựng đội ngũ giáo viên. Giáo dục Hà Tây cũng được Tỉnh ủy quan tâm thiết thực bằng Chỉ thị 20. Đó là những thuận lợi cơ bản để sau hợp nhất, khi đội ngũ thầy cô giáo của Hà Nội mới tăng gấp đôi, th́ sự quan tâm, đầu tư sẽ càng đậm nét. Việc bồi dưỡng theo yêu cầu vị trí đảm nhận nhiệm vụ - mô h́nh vừa được Hà Nội thí điểm thành công trong năm học qua - sẽ được nhân rộng. Cũng v́ thế, việc triển khai dự án xây dựng trường Bồi dưỡng cán bộ giáo dục - “cỗ máy cái” của ngành đang ngày càng gấp rút.

Chăm lo đầu tư điều kiện về cơ sở vật chất, trang thiết bị, xây dựng trường lớp khang trang, hiện đại được coi là giải pháp quan trọng tiếp theo nhằm nâng cao chất lượng giáo dục. Trong năm học vừa qua, kinh phí của Hà Nội chi cho xây dựng cơ bản, sửa chữa và mua sắm trang thiết bị cho các trường ước tính trên 800 tỷ đồng. Hà Tây cũng vừa xây mới hàng ngh́n pḥng học, tạo điều kiện cho 60% HS tiểu học được học 2 buổi/ngày. Mục tiêu của ngành giáo dục Thủ đô (mới) ngoài việc thu hút các nguồn lực đầu tư cho giáo dục, sẽ tập trung tăng cường ngân sách chăm lo cho những nơi c̣n khó khăn, tạo cơ hội cho trẻ em ở mọi vùng, miền đều được hưởng các quyền lợi b́nh đẳng về học tập, sinh hoạt.

Với ngành giáo dục Hà Nội (mới), đẩy mạnh phong trào xây dựng xă hội học tập bằng việc tạo điều kiện cho mọi người dân được học tập thường xuyên, suốt đời cũng là giải pháp bền vững để nâng cao tŕnh độ dân trí. Thuận lợi của Hà Nội và Hà Tây là đều đă hoàn thành phổ cập giáo dục tiểu học, THCS, đang phấn đấu hoàn thành ở bậc trung học. Để duy tŕ vững chắc kết quả ấy, Hà Tây luôn mở rộng các h́nh thức học sau khi biết chữ, mở rộng diện xóa mù, tăng tỷ lệ người biết chữ từ 36 tuổi trở lên đạt 99,74%... Chặng đường hoàn thành vượt kế hoạch về xây dựng trung tâm học tập cộng đồng ở 100% phường, xă, thị trấn của Hà Nội được coi là bài học kinh nghiệm để tiếp tục nhân rộng tới 83% số đơn vị c̣n lại của Hà Nội mới. Sức hấp dẫn của phong trào xây dựng “gia đ́nh hiếu học”, “ḍng họ khuyến học” sẽ c̣n lan tỏa hơn nữa, góp phần cùng đội ngũ thầy cô giáo ở các nhà trường hoàn thành tốt mục tiêu nâng cao tŕnh độ dân trí cho mọi tầng lớp nhân dân của Thủ đô tương lai.

Minh Đức