|
Nguyên là phóng viên ảnh Báo Quảng Nam - Đà Nẵng, nhưng khoảng hơn 15 năm trước, Từ Duy bỏ hẳn biên chế Nhà nước sống bằng tranh, để rồi sau đó, với nhiều lần triển lăm cá nhân tại Pháp và châu Âu. Anh đă nhanh chóng khẳng định ḿnh trong giới mỹ thuật trong và ngoài nước bằng chính những nét vẽ “chân quê” độc đáo của ḿnh. Tranh của anh nhiều lần được giải thưởng cao trong các triển lăm toàn quốc, trưng bày ở Bảo tàng Mỹ thuật và được nhiều nhà sưu tập uy tín lưu giữ. Từ vài năm gần đây, Từ Duy thành lập gallery Lá Gai tại Hội An - Quảng Nam như là một điểm giao lưu, triển lăm thường xuyên với nhiều họa sĩ tên tuổi đến từ nhiều nước. Thế nhưng, một cơn bạo bệnh bất ngờ ập đến, vào khoảng 18 giờ ngày 6-5-2008, Từ Duy đă vĩnh viễn ra đi, để lại không ít những khát vọng dở dang cùng bao tiếc thương của bạn bè, thân hữu...
C̣n nhớ, trong chuyến triển lăm tranh cá nhân lần đầu tiên tại Pháp trở về (1995), Từ Duy không giấu được xúc động thổ lộ với chúng tôi: “Thực tế vài năm trước tôi đă được gia đ́nh ông Joél (người chịu trách nhiệm chương tŕnh Việt Nam- Lào- Campuchia của Foundation France- Liberté) động viên khích lệ và hứa hẹn giúp đỡ để đem tranh sang Pháp triển lăm. Thế nhưng, tôi vẫn không hy vọng. Đến khi nhận được giấy mời cầm trên tay, tôi mới tin rằng những bức tranh vẽ từ kỷ niệm con người, cuộc sống miền quê dân dă của tôi đă tạo được sự chú ư nào đó. Tôi thấy mạnh dạn hơn. Và tôi đem theo khoảng 50 bức tranh sơn dầu, 40 tranh khắc gỗ lên đường đến Paris- nơi người ta thường gọi là kinh đô nghệ thuật”.
Kể lại những ấn tượng lần đầu khi đến Paris, Từ Duy cho biết: “Khi vừa đặt chân xuống sân bay tại Paris, ḷng tôi đầy xao xuyến và chợt nhớ đến lời dặn của một người bạn: “Khi vừa đặt chân xuống sân bay của Paris anh hăy có một điều ước”. Tôi đă làm theo. Và một thú vị, 15 phút sau đó, khi c̣n đang lúng túng với vali, ống đựng tranh giữa sân bay, v́ không có người thân đón giữa một xứ sở lạ lẫm, đột nhiên có một Việt kiều cùng chuyến bay đến hỏi thăm tôi và tận t́nh giúp đỡ, đưa tôi đến tận Trung tâm Văn hóa Pháp - Việt để lo liệu ổn định bước đầu. Những ngày đầu ở Paris, sông Seine, tháp Eiffel vẫn thường xuyên thấp thoáng trước mắt tôi, nhưng chừng như tôi không có ấn tượng nào lớn, bởi v́, tôi phải lập tức lo mua gỗ đóng lại khung cho đúng kích cỡ tranh...”.
Buổi khai mạc tranh của Từ Duy lần đầu năm ấy, đầy bỡ ngỡ, nhưng lại rất đông người đến dự. Đặc biệt, bà Mitterrand- phu nhân của nguyên tổng thống Pháp, đến xem rất trân trọng và mua một tác phẩm. Cả hai lần triển lăm tại Paris và Pontivy, Từ Duy nhận thấy phần lớn Việt kiều thích mua tranh khắc gỗ, c̣n người Pháp thích mua tranh sơn dầu. Một vài khách mua tranh c̣n ân cần mời anh về nhà họ để hỏi ư kiến nên treo tác phẩm nơi đâu. Đáng nhớ nhất, là bà con Việt kiều đă dành cho Từ Duy nhiều t́nh cảm ưu ái, v́ họ cho rằng tranh của anh đă giúp họ gặp lại những kư ức thân yêu ở quê nhà.
Về sau, Từ Duy cũng có những chuyến triển lăm khác với vài đồng nghiệp ở châu Âu, nhưng anh cho rằng kết quả tài chính thu được từ triển lăm xem như huề với những chi phí phải trang trải. Với anh, điều quan trọng là được dịp bày tỏ quan niệm nghệ thuật phương Đông của ḿnh “chủ yếu tạo h́nh theo lối xoắn ốc âm dương, hiện đại hóa lối tranh dân gian Đông Hồ và đề tài nông dân chỉ là một cái cớ để thể hiện với giới phê b́nh và thưởng ngoạn...”.
Nhắc lại những kư ức về tranh Từ Duy, bà Hồng Hạnh (mẹ của diễn viên Trần Nữ Yên Khê), người đă giúp đỡ Từ Duy rất nhiều trong các chuyến triển lăm tại châu Âu, nhận xét: “Tôi đă có dịp xem được nhiều tranh. Mỗi bức tranh đều có một sức mạnh, một sự quyến rũ, một giá trị, nhưng tranh đẹp hay không là tùy thị hiếu của người xem. Tranh của Từ Duy đă có một sức mạnh lôi cuốn, v́ tranh anh đă mô tả được những nhọc nhằn, sức cần lao, sinh hoạt hằng ngày của những người bắt nguồn cội từ miền đất cằn cỗi của miền Trung...”
Theo Trần Trung Sáng (NLĐ)
|
