Trong xă hội công nghiệp hiện đại, với nhịp sống hối hả với nhiều bon chen, cạnh tranh quyết liệt, con người phải chịu nhiều áp lực từ nhiều phía nên các bệnh về tâm thần, thần kinh ngày càng gia tăng trong đó có bệnh Histeria c̣n gọi là bệnh “isteri”. Bệnh bao gồm một số triệu chứng đa h́nh thái ở thể xác hoặc tâm thần thể hiện một stress tâm thần (mâu thuẫn xung đột trong tâm thần) ở một người có hệ thần kinh ít nhiều có rối loạn.

Xa xưa, người ta cho rằng nguyên nhân là chỉ ở thể xác và chỉ phụ nữ mắc phải, nó có nguồn gốc tâm lư và thường dùng để miêu tả một số trạng thái lạ kỳ như miên hành (mộng du), lên đồng...

Theo khoa học, Histeria là một bệnh thuộc tâm thần học, nó miêu tả sự rối loạn nhân cách gồm ba biểu hiện: biểu hiện cấp, biểu hiện chức năng lâu dài và biểu hiện ở các tạng phủ. Tại bệnh viện, hay gặp một số trường hợp bệnh nhân Histeria đến với các chẩn đoán như: hạ canxi huyết, suy nhược thần kinh, rối loạn thần kinh thực vật, trầm cảm... do đó bệnh Histeria cần được mọi người hiểu thấu đáo để có cách xử trí đúng đắn với người bệnh.

Nguyên nhân

Người ta chưa biết nguyên nhân của Histeria, tuy nhiên có thể nhận ra một số yếu tố nói lên người dễ mắc phải và hướng dẫn chẩn đoán.

Hay gặp ở người có nhân cách “màu mè”, đóng kịch, kiểu cách, tính dễ bị ám thị, dễ bị ảnh hưởng của lời nói.

Người ở trong môi trường có stress tâm lư xă hội quan trọng như chiến tranh, tang tóc, kinh tế khó khăn...

Hay gặp ở người sống chung với những người hoặc mắc phải một chứng tâm lư, hoặc thực sự có triệu chứng chuyển dạng. Do đó nên có trường hợp Histeria tập thể lan truyền người này sang người khác như ngất xỉu, chết giấc, liệt người..., hiện tượng xảy ra trong một tập thể thanh niên nữ đáp ứng sự căng thẳng hoặc trạng thái lo âu của tập thể, thường khởi phát từ một người có nhiều uy tín trong tập thể. Qua cơn, mọi người  trở lại “như không có chuyện ǵ”.

Đây là một chứng loạn thần kinh, gọi là “loạn thần kinh biểu lộ”. Thông thường hay gặp ở tuổi thiếu niên hoặc tuổi vị thành niên, tuy nhiên trong thực tế có gặp ở những lứa tuổi lớn hơn. Những triệu chứng tâm lư này có thể gặp ở bất cứ lứa tuổi nào sau một stress quan trọng, mặc dù hay gặp ở nữ giới nhưng cũng không loại trừ nam giới.

Histeria là một rối loạn thần kinh không có nguyên nhân thể xác. Nó là lời đáp của thể xác trả lời những xung đột tiềm tàng trong hạ ư thức (tiềm thức) người bệnh. Do đó rất ít khi giải quyết bằng thuốc mà bằng tâm lư trị liệu hoặc bằng phân thần học.

Các biểu hiện của Histeria

Biểu hiện cấp: Sẽ là rất sai lầm nếu coi người Histeria là giả vờ. Người bệnh mặc dù không muốn, mặc dù ḱm chế nhưng vẫn xảy ra  cơn tâm lư thị giác, co giật, mất tiếng, á khẩu, rối loạn thính giác hoặc thị giác, liệt cả người, tự cho có ma hoặc thần thánh để biến đổi thành người khác, rối loạn tự tạo (ợ hơi liên tục, ngáp to từng tràng...), rối loạn phân ly (giữa người b́nh thường và người đang lên cơn bị nhập...) tất cả đều đảo lộn lại được.

Biểu hiện chức năng lâu dài: gồm có liệt, co giật và co cứng, mất cảm giác, rối loạn giác quan.

Biểu hiện ở các tạng phủ: thể hiện co thắt, đau, “rối loạn chức năng”.

Các biểu hiện khác trong nhân cách Histeria

Suy nhược, giảm chăm chỉ, giảm tập trung, ưu tư lo lắng quá đáng, chiều hướng trầm cảm, rối loạn giấc ngủ và cách ăn uống, rối loạn nặng về bản năng sinh dục (sợ giới tính, lănh đạm t́nh dục, chứng giao hợp đau, chứng co âm đạo, liệt dương, xuất tinh sớm...)

Tiên lượng: Tùy thuộc nhiều yếu tố như mức độ rối loạn chuyển dạng gây ít nhiều tàn phế (thí dụ liệt), quan hệ bệnh nhân và gia đ́nh (bảo hộ quá đáng, quá dễ dăi, loạn dâm kích thích đau), quan hệ bệnh nhân và thầy thuốc (cho nhiều khám xét cận lâm sàng thừa, thuốc men quá thừa, chỉ định quá ư thông thái), quan hệ bệnh nhân với nguồn lợi (tiền ở nước ngoài gửi về chữa bệnh, khám bệnh và cấp thuốc dễ dăi. miễn phí.

Theo Sức Khỏe&Đời Sống