(HNMO) - Pho-mát Pháp, Đức; sữa công thức Nhật, Úc; trứng cá hồi đen Nga… ngày nay, các loại thực phẩm xách  tay cho trẻ em như thế không c̣n quá xa xỉ và quư hiếm nữa. Trái lại, chúng rất dễ kiếm, dễ mua, thậm chí nhấc điện thoại lên là có. Và những người có thói quen sử dụng chúng, sẵn sàng tin tưởng tuyệt đối ở ḍng chữ nước ngoài chằng chịt, mà đôi khi, phớt lờ đi những rủi ro do chúng có thể mang lại đối với con em ḿnh

Thực phẩm xách tay vẫn có đất sống giữa cả "rừng" sản phẩm trong nước

Ê hề thực phẩm xách tay

Trong khi thị trường thực phẩm nói chung và dành cho trẻ em nói riêng ở nước ta đang rất phong phú, đôi khi khiến các bà nội trợ phải "đau đầu" chọn lựa giữa hàng ngàn, hàng vạn nhăn hàng nội, ngoại, liên doanh, nhập khẩu đang được chất ngất trong các chợ, siêu thị th́ thực phẩm xách tay vẫn dành được đất sống đáng kể. Khi mạng Internet đă trở nên phổ biến, điều kiện đi lại giữa Việt Nam và các nước quá dễ dàng th́ chẳng có ǵ đáng phải ngạc nhiên khi mọi đồ ăn, thức uống ăn ngon bổ của  trẻ em Tây đều đă có mặt, sẵn sàng phục vụ các "thượng đế" nhí Việt Nam.

Tại nhiều siêu thị, cửa hàng, các sản phẩm truyền thống nổi tiếng khắp thế giới như váng sữa, pho-mát của Nga, Pháp;  trà dinh dưỡng, bột ngũ cốc, cháo ăn liền của Đức, đồ ăn đóng lọ, trứng cá hồi của Nhật Bản; sữa của Úc... đều được bày bán ê hề. Một kênh phân phối khác khá hiệu quả là các gian hàng online. Ghé thăm các website lớn của các bậc làm cha mẹ, tập hợp đến cả ngàn thành viên tham gia hiện nay như lamchame, webtretho, chametainang... bạn có thể sẽ ngạc nhiên khi có rất  nhiều người rao bán các thực phẩm xách tay phục vụ cho đủ mọi đối tượng, nhưng tập trung hơn cả vẫn là trẻ em với những lời quảng cáo vô cùng hấp dẫn.

Để phục vụ cho lượng khách hàng rất lớn sinh hoạt trên mạng và cả ngoài mạng, một số shop online kinh doanh lớn, uy tín và lâu năm nhất trên các diễn đàn trên như chị H.A (Lê Thánh Tông), chị T.H (Kim Mă), chị H. (Vũ Thạch), chị T. (Nguyễn Ngọc Nại), chị N. (Nguyễn Trọng Tấn)… phải liên tục nhập những sản phẩm mới, đa dạng, phong phú. Và quan trọng là họ đă biết cách đánh trúng tâm lư của các vị phụ huynh về tác dụng sản phẩm như sẽ giúp trẻ phát triển chiều cao, nhanh tăng cân, ăn ngon, ngủ khỏe, cải thiện đường tiêu hóa...

 Hàng ngoại nhập đôi khi cũng phải cạnh tranh với hàng xách tay

 (Ảnh chỉ mang tính minh họa)

Chất lượng cao song hành cùng giá… trên trời

Người ta  ưa dùng thực phẩm xách tay  cũng có cái lư của nó. Các thức ăn, đồ uống đóng lọ như pho-mát, sữa chua, hoa quả nghiền, cháo ăn sẵn của các hăng nổi tiếng như Bledina, Yoplait (Pháp), Nestle (Nga, Pháp), Geber, Humana (Đức)...  đều không sử dụng nhiều hóa chất bảo quản nên hạn sử dụng thường ngắn, có mùi vị và chất lượng theo cảm quan hơn hẳn sản phẩm cùng nhăn hiệu được sản xuất trong nước. Và dĩ nhiên, ngoài yếu tố chất lượng, đă là hàng xách tay th́ tính "độc đáo" đôi khi đặt lên hàng đầu.

Chị Hiền, nhà ở Thanh Xuân thậm chí bị stress nặng bởi cậu quư tử từ khi đẻ ra đă thường xuyên bị nôn trớ. Chị  thử dùng cho con nhiều loại sữa, nhưng dù mùi vị có thơm ngon đến mấy th́ chỉ uống dứt mồm là cậu lại trớ ra hết. Sót con thấp bé, nhẹ cân hơn trẻ cùng tuổi,  chị liền lên mạng mày ṃ và t́m ra  sữa F. đặc trị, là hàng xách tay từ  Đức.  Cũng tương tự, chứng táo bón của con  khiến anh chị Vinh – Xuân (Dịch Vọng, Cầu Giấy) đau đầu suốt mấy năm chỉ chấm dứt khi chị mày ṃ t́m mua được sữa N.chua của Nga, cũng là hàng xách tay “độc” của cánh tiếp viên hàng không.

Chất lượng thường tương xứng với giá cả. Cái mác hàng xách tay luôn đi kèm với mức giá cắt cổ, thậm chí là… trên trời bởi phải chịu đủ mọi chi phí cho các công đoạn vận chuyển. Thở phào nhẹ nhơm v́ con đă bớt nôn trớ, nhưng chị Hiền lại sót ruột vô cùng khi mỗi lần mua một một sữa cho con lại mất đứt gần cả nửa tháng lương c̣m cơi của ḿnh. Chị Thanh Lan,  (Linh Đàm, HN) từ khi nghe tin một số loại sữa tươi trong nước nhập nhằng về chất lượng đă quyết định "chia tay" với tất cả các sản phẩm nội mà chuyển sang đặt hàng một loại sữa tươi nguyên kem của Nga. Loại sữa này được quảng cáo là tươi nguyên 100%, không hóa chất bảo quản, mùi vị thơm ngon, dễ uống, dễ hấp thu. Và tất nhiên giá của một hộp sữa bé tẻo teo ấy đắt gấp đến hơn hai chục lần so với sữa trong nước. Ngoài sữa tươi ra, cô con gái 3 tuổi của chị, mặc dù cơ thể phát triển b́nh thường, song vẫn được mẹ tẩm bổ cho vô số những loại pho-mát, váng sữa, sữa công thức ngoại nhập.... Thậm chí, với các loại hoa quả như nho, táo... đôi khi chị vẫn đặt cánh tiếp viên hàng không mang về để yên tâm không ăn phải hóa chất bảo quản. Dĩ nhiên, đó là lư do khiến chị luôn than phiền rằng nuôi con tốn kém, rằng tiền trong túi luôn “không cánh mà bay”…

Những "shop online" bán thực phẩm xách tay  xuất hiện ngày càng nhiều

Rủi ro khôn lường

Rất nhiều t́nh huống bi hài đă nảy sinh xung quanh cái nhăn mác xách tay như thế. Dù con mới chỉ được 5 tháng tuổi, đang tập tọe ăn dặm, nhưng vốn sính ngoại, chị Quỳnh (Gia Lâm, HN)  đă vội vă lên mạng mua về cả đống váng sữa M. xách tay chất trong tủ lạnh v́ được nghe quảng cáo là rất giàu canxi. Mù tịt trước nhăn sản phẩm loằng ngoằng những tiếng Nga, tiếng Đức, chị Quỳnh không hề biết rằng sản phẩm này chỉ phù hợp cho trẻ trên một tuổi. Ao ước con gái  ḿnh sẽ có chiều cao như các cô người mẫu, hoa hậu, chị lvội vă "nhồi"cho con mỗi ngày một hộp. Hậu quả là chưa hết ngày thứ hai, cô “công chúa” nhỏ đă bị đi ngoài suốt mấy ngày liền v́ sản phẩm quá thừa chất béo, khiến cơ thể không hấp thu nổi. Lợi đâu chưa thấy, chị Quỳnh khóc dở v́ con bị tụt đi đến hơn 1kg.

Không chỉ có người sử dụng ngu ngơ trước những nhăn mác sản phẩm xách tay, tuyệt nhiên không có bóng dáng một từ tiếng Việt, mà  chính những người bán hàng cũng “lơ tơ mơ” về những sản phẩm ḿnh đang bán. Tranh thủ lúc nhàn rỗi được nghỉ ở nhà sinh con, chị H. (Đội Nhân) cũng tập tọe kinh doanh. Tận dụng lợi thế có cô bạn làm tiếp viên hàng không, H. liền lập topic trên mạng, rao bán nhiều loại hàng xách tay, trong đó có thực phẩm cho trẻ em. Nhưng khốn nỗi, vốn chỉ biết tiếng Anh nên với nhiều  sản phẩm của Pháp, H. mù tịt. Thậm chí, nh́n bao b́ bên ngoài, cô không phân biệt nổi mùi vị, đâu là mật ong, đâu là vani của các sản phẩm bột ăn liền N. (Pháp). Những lúc khách hàng hỏi, cô chỉ biết cười trừ và lấp liếm bằng tài ăn nói: “Loại nào cũng ngon như nhau và  dễ ăn cả thôi”. Ấy vậy mà gặp nhiều khách hàng dễ tính và dễ tin, hàng của cô vẫn bán chạy như… tôm tươi.

Bên cạnh chất lượng vượt trội th́ yếu tố rủi ro của các loại thực phẩm xách tay cũng rất lớn.  Nguồn gốc, xuất xứ, hạn sử dụng cho đến cách bảo quản, vận chuyển... đều là những yếu tố ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng sản phẩm. Tuy nhiên,  người tiêu dùng đều có lẽ chỉ biết trông chờ vào sự trung thực và lương tâm của những người vận chuyển hàng,  trong đó đội ngũ tiếp viên hàng không đóng vị trí "chủ lực" mà thôi. Là những người có điều kiện về kinh tế, sẵn sàng bỏ ra  số tiền lớn để "tẩm bổ" cho con em ḿnh những thực phẩm ngoại tốt nhất, độc đáo nhất, thậm chí cũng là một cách để chứng tỏ sự sành điệu, giàu sang của ḿnh, xu hướng dùng thực phẩm xách tay ngày càng thịnh hành, góp phần h́nh thành nên một thứ... "mốt" ăn trong xă hội hiện đại. Song có lẽ nhiều người trong số họ chưa ư thức được ḿnh đang mạo hiểm  với chính sức khỏe của ḿnh bởi chất lượng thực phẩm xách tay hoàn toàn trôi nổi, chưa có cơ sở pháp lư nào đứng ra đảm bảo. Và dĩ nhiên, nếu có rủi ro, th́ họ là người đầu tiên hứng chịu hậu quả.

Triệu Hoa

Ảnh: T.Giang