Chủ tịch Hồ Chí Minh tham gia tát nước chống hạn cùng nhân dân thôn Quang Tó, xă Đại Thanh, huyện Thanh Tŕ (1-1958)

(HNM) - Bức ảnh và đoạn phim tài liệu ghi lại h́nh ảnh Bác Hồ tát nước chống hạn cách đây 49 năm vẫn gây xúc động cho đông đảo người xem. Bảo tàng Cách mạng Việt Nam hiện đang lưu giữ chiếc gầu tát nước mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đă dùng khi  tham gia tát nước chống hạn trên cánh đồng thôn Quang Tó, xă Đại Thanh, huyện Thường Tín, tỉnh Hà Đông (nay thuộc huyện Thanh tŕ, Hà Nội) vào ngày 12-1-1958.

Chiếc gầu dai này là hiện vật quư của Bảo tàng, mang kí hiệu 160/ĐM28, hiện đă cũ, một số nan đă bị gẫy mục do thời gian. Các nan tre đan vẫn c̣n vương màu bùn đất. Đoạn dây thừng sờn ṃn do được dùng nhiều trong chống hạn. Đây cũng là một hiện vật gắn liền với kỷ niệm mà bà con nông dân xă Đại Thanh, huyện Thanh Tŕ không thể  nào quên. Ngay sau Hội nghị đẩy mạnh công tác chống hạn của tỉnh Hà Đông, Bác Hồ đă về thăm và trực tiếp tham gia tát nước tại xă Đại Thanh. Sự kiện này được ghi lại bởi bức ảnh chụp rất rơ nét, rất tự nhiên và ấn tượng,  hiện cũng đang được lưu giữ tại  Bảo tàng Cách mạng Việt Nam.

Đúng 8 giờ 25 phút ngày 12-1-1958, không báo trước, Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng một đoàn cán bộ Trung ương đă đến xă Đại Thanh.  Đến nơi thấy nông dân đang cùng bộ đội chống hạn bằng nhiều dụng cụ khác nhau như guồng nước, gầu ṣng, gầu dai, Người tự tay xách dép, xắn quần và nhanh nhẹn lội xuống đồng. Các chiến sĩ bộ đội đang ở đó đề nghị lấy đất khô rải xuống đường để đi đỡ trơn nhưng Bác không đồng ư. Lúc đầu, Người định tới đạp guồng nước nhưng nh́n thấy một cụ già đang tát nước ở phía trước, liền đề nghị cụ cho Người được tát nước chống hạn bằng  gầu dai. Gầu này phải có hai người cùng so dây để múc cho đầy gầu và kéo lên. Rất nhiều người muốn được cùng tát đôi với Bác nhưng Người đă chỉ đích danh đồng chí Vũ Quư - Bí thư Tỉnh ủy Hà Đông. Thấy đồng chí Vũ Quư c̣n lóng ngóng, Bác vừa làm vừa hướng dẫn: “Phải kéo bằng dây trên, đổ bằng dây dưới”. Tát nước xong, để tránh làm phiền nhân dân đang chống hạn suốt dọc bờ mương, Bác đă lội qua ḷng mương sang bờ bên kia để đi tiếp kiểm tra công tác chống hạn.

Sự kiện Chủ tịch Hồ Chí Minh tham gia tát nước chống hạn đă có sức động viên rất lớn nhân dân xă Đại Thanh. Cũng từ đó, phong trào “Vắt đất ra nước, thay trời làm mưa” đă được phát động, nhân rộng và lan tỏa rất  hiệu quả. Cuối năm 1958, Đại Thanh đă đạt tiêu chuẩn là xă mẫu xây dựng thành công hợp tác xă đầu tiên của tỉnh Hà Đông.

Chiếc gầu có kích thước và h́nh dáng giản dị như bao chiếc gầu khác mà nông dân ta thường dùng. Nhưng ư nghĩa của nó về việc làm gương trong lao động của một vị Chủ tịch nước th́ thật  lớn lao và vô cùng xúc động. Người bận trăm công ngh́n việc, nhưng không quên một thao tác lao động giản đơn. Người đă làm gương và thuyết phục mọi người bằng những việc làm cụ thể. Người đứng choăi chân đúng tư thế, so dây gầu một cách thuần thục, như một nông dân thực thụ, trong bao ánh mắt thán phục của bà con và bộ đội vây xung quanh.

Bức ảnh cùng với chiếc gầu tát nước ở bảo tàng măi là một h́nh ảnh, một minh chứng chân thực nhất về một con người kiệt xuất luôn biết cách bằng chính sự nỗ lực và giản dị của ḿnh đă chiếm được ḷng tin yêu của mọi người. Nh́n lại Chiếc gầu tát nước cùng với bức ảnh lịch sử hiện đang được trưng bày thường trực tại Bảo tàng Cách mạng Việt Nam, chúng ta càng kính trọng Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại, càng thấm thía “Lao động là vinh quang!”…

Lê Minh Độ