Những cái chết đau ḷng thời hậu chiến
16/07/2008 06:41
Quảng Trị, mảnh đất đă từng hứng chịu không biết bao nhiêu bom đạn của kẻ thù, vẫn c̣n đó những nỗi đau, những mất mát không lường trước…
3 cái tang mang tên đồi “Bom bi”
“Chỉ mới sáng nay thôi, hắn c̣n cười đùa với tôi. Thế mà, cháu ơi…”. Nói đến đó, cụ Trần Thị Bồng nấc lên nghẹn ngào, ḍng nước mắt tuôn ra v́ đứa cháu ngoại non nớt đă vội bỏ bà mà đi. “Tất cả là tại quả bom bi quái ác” - bà Bồng tức tưởi.
Cụ Trần Thị Bồng năm nay 75 tuổi, là bà ngoại của em Phạm Như Hợi (14 tuổi, năm nay lên lớp 8), một trong 3 học sinh bị thiệt mạng do bom bi ngày 10/7 vừa qua, tại thôn Câu Nhi, xă Hải Chánh, huyện Hải Lăng, Quảng Trị.
Cụ Bồng chết lặng bên quan tài cháu ngoại. Ảnh: Hoàng Táo.
Sáng sớm ngày 10/7, Hợi cùng hai em khác là Trần Duy Quyết, Đào Bá Thành dẫn trâu lên đồi Ruộng Cấy, hay c̣n gọi là đồi Bom bi v́ có nhiều bom bi c̣n sót lại. Đến hơn 8h, mọi người trong thôn bỗng nghe một tiếng nổ long trời phía đồi Bom bi.
Linh tính có chuyện chẳng lành, người dân vội mang cáng chạy lên đồi. Lên đến nơi, nháo nhác t́m quanh th́ bà con phát hiện ra cả ba em đă thiệt mạng do bom bi nổ.
Chị Lê Thị Thể, mẹ em Thành (nhỏ nhất trong 3 em, năm nay lên lớp 6) ngất lên ngất xuống bên di hài con ḿnh. Chị ngồi đó, không nói ǵ, đầu dựa vào quan tài, nơi đứa con 12 tuổi của chị đang nằm bên trong. Quá đau đớn, người mẹ kia như điên như dại. Sáng sớm con dắt trâu đi, mẹ con chị c̣n chưa kịp nói với nhau điều ǵ...
Cả thôn Câu Nhi buồn thảm, tang tóc. Cả ba em đều là con út trong những gia đ́nh làm ruộng nghèo. Những đứa trẻ ngoan lành cùng lúc thiệt mạng, chỉ v́ nghèo...
Nước mắt đă cạn, nỗi đau bao giờ dứt?
Câu chuyện diễn ra vào một buổi sáng đầu năm 2007, cách đây hơn 1 năm nhưng đối với anh chị Vơ Điệt và Nguyễn Thị Mận (bản Tà Ri 1, xă Húc, huyện Hướng Hoá, Quảng Trị) th́ nó như vừa mới diễn ra ngày hôm qua.
Hôm đó, con trai đầu của anh chị là Vơ Hảo cùng với một em nhỏ khác trong xóm là Nguyễn Viết Lăm đi đào củ riềng trên rẫy. Mong muốn nhỏ nhoi của Hảo chỉ là giúp mẹ thêm ít tiền đi chợ. “16 tuổi đầu, cái tuổi ăn tuổi nhảy, tuổi chơi tuổi ngủ, vậy mà nó đă biết nghĩ giúp cha mẹ rồi”.
Giờ kể lại, nước mắt chị Mận chỉ chực chờ để vỡ oà ra. Một tiếng nổ rung trời vang lên, khi bà con chạy đến th́ nó đă đi rồi. Đó là ngày 8/1/2007, Vơ Hảo chết ngay tại chỗ, c̣n em Nguyễn Viết Lăm th́ bị thương nặng phải điều trị hơn 1 năm.
Ngay sau đó, Chương tŕnh hỗ trợ nạn nhân bom ḿn CPI (Clear Path International) của Mỹ về điều tra hiện trường và cho biết: Tuy không xác định được vật thể gây nổ, nhưng tai nạn trên là do bom ḿn thời chiến tranh c̣n sót lại trên rẫy.
Thắp một nén nhang cho em Hảo, chị Mận kể tiếp: “Mấy ngày trước, hắn c̣n nói với tui rằng sang năm con đủ tuổi, con đi làm giày da rồi gửi tiền về giúp mẹ xây nhà. Rứa mà… Ai ngờ cơ chứ!”.
Ngôi nhà xây hai gian của anh chị đang ở bây giờ được xây lên từ tiền tài trợ của CPI hỗ trợ nạn nhân bom ḿn sau chiến tranh. “Ngôi nhà này là cũng chính là con tui, nó được xây lên từ xương máu của thằng Hảo” - người mẹ nghẹn ngào.
C̣n rất nhiều nạn nhân bom ḿn khác trên mảnh đất Quảng Trị. Ngày ngày, với những vết thương trên ḿnh do bom ḿn gây ra, họ phải tự ḿnh vượt qua những khó khăn trong cuộc sống, trong sinh hoạt thường ngày. Người già có, thanh niên có. Thậm chí, cả những em nhỏ 4, 5 tuổi.Bé Hồ Hồng Bi, 4 tuổi (bản Húc Ván, xă Húc, Hướng Hoá, Quảng Trị) bị thương do vật liệu chiến tranh nổ khi đang vui chơi cùng các bạn trong bản. Chị Nguyễn Thị Bé, mẹ em Bi kể lại: “Cái áo của tui đỏ sẫm máu của Bi. Tui cứ tưởng nó đi rồi. Nhờ trời thương mà con tui vẫn c̣n”.
Lúc đó là ngày 20/4/2008, cùng với Bi c̣n có 2 em khác là Hồ Văn Xă và Phan Văn Ánh.
Thật khó để có một con số chính xác c̣n bao nhiêu bom ḿn ở Quảng Trị, nhưng, có một con số mà mọi người có thể dễ dàng nhận ra đó là đă có hàng ngh́n đă người trở thành nạn nhân của vật liệu nổ sau chiến tranh.
Theo số liệu của Chương tŕnh hỗ trợ nạn nhân bom ḿn CPI, trong 7 năm hoạt động tại 2 tỉnh Quảng Trị và Quảng B́nh (2001-2007) đă có hơn 4.600 người được CPI hỗ trợ do bị ảnh hưởng bởi bom ḿn. Trong đó, số nạn nhân được hỗ trợ điều trị y tế là 370, chưa kể số nạn nhân trong 6 tháng đầu năm 2008 chưa được cập nhật.
Tức là, số nạn nhân bị ảnh hưởng bởi bom ḿn vẫn c̣n tiếp diễn. Những con số đau thương không biết c̣n kéo dài măi đến bao giờ?
Bên tai chúng tôi vẫn văng vẳng tiếng khóc của cụ Trần Thị Bồng. Cụ kể, hồi chiến tranh, nhà cụ may mắn không mất một người thân nào, vậy mà, hoà b́nh lập lại đă hơn 30 năm, cụ lại mất đi một đứa cháu yêu v́ chính bom đạn.
Hoàng Táo/VNN